Tarım ve Orman Bakanı, Türkiye’nin ev sahipliğinde Antalya’da düzenlenen BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 31. Taraflar Konferansı’na (COP31) katıldı. Bakan, iklim kaynaklı risk ve krizlerle mücadelede bilgi ve teknolojiye erişimin önemine değindi. Uluslararası ortaklarla iş birliğinin güçlendirilmesini de gerekli gördüğünü söyledi.
Bakan, konferansın “Baskı Altındaki Gıda Sistemleri: İlk Adımdan İtibaren Dayanıklılığın Güçlendirilmesi” başlıklı oturumunda söz aldı. Konuşması, “Baskı Altındaki Kırsal Tedarik Zincirleri Raporu”nun tanıtımından önce yapıldı. Bakan, COP31’in iklim eylemiyle gıda güvenliği arasındaki ilişkiyi pekiştirmesini istedi. Ortak çözümlerin üretilmesine katkı sunmasını da diledi.
Gıda sistemlerinin bugün kuraklık, sel ve sıcaklık artışı gibi aşırı hava olaylarının yarattığı tehditlerle yüz yüze olduğunu belirten Bakan, dünyanın çok yönlü sorunlarla uğraştığını söyledi. Bu sorunlar arasında su kıtlığını, biyolojik çeşitlilikteki kaybı ve jeopolitik gerginlikleri saydı. Ticaretteki aksamalar ile girdi maliyetlerindeki dalgalanmaları da listeye ekledi. Bakana göre bu riskler yalnız üretimi etkilemiyor. Hasat sonrası işlemler, depolama, taşıma, pazara ulaşım ve tüketicinin gıdaya erişimi de bundan payını alıyor. Şokların en ağır yükünü ise küçük ölçekli üreticiler ve kırılgan topluluklar taşıyor.
Bakan, dayanıklılığın yalnızca krize müdahale gücü olarak görülmemesi gerektiğini vurguladı. Kavramın riskleri önceden kestirme, etkilerini hafifletme ve kısa sürede toparlanma becerisini de kapsadığını anlattı. Bu yaklaşımın temelinde suyun sürdürülebilir yönetimi, iklime uyumlu üretim ve tarımsal üretim planlaması yer alıyor. Risk yönetimi ve erken uyarı sistemleri, sağlam kırsal altyapı ile etkili bilgi paylaşımı da bu unsurlar arasında bulunuyor. Bakan, üreticilerin dayanıklılığını krizlerden önce atılan adımların belirlediğini kaydetti. Suya erişimi, makul maliyetli girdiyi, finansman ve sigorta olanaklarını, pazarlarla güvenilir bağlantıyı bu adımlar arasında saydı. Bu unsurlar bir araya geldiğinde üreticilerin şoklara karşı çok daha dirençli olduğunu belirtti.
Bakan, iklim risklerine hazırlık için bilimsel verilerden ve dijital teknolojiden yararlanılmasını gerekli gördüklerini söyledi. Üreticilerin bilgiye ve uygun araçlara ulaşımının kolaylaştırılmasını da bu kapsamda değerlendirdi. Araştırma kuruluşları, kamu kurumları, özel sektör ve uluslararası ortaklar arasında iş birliğinin geliştirilmesi gerektiğini ifade etti. Hedeflerinin, üretimin sürmesini ve çiftçilerin geçimini güvenceye alırken doğal kaynakları gelecek kuşaklara bırakmak olduğunu dile getirdi.
COP zirvelerinin bu hedefleri ortak bir gündemde buluşturduğunu kaydeden Bakan, COP31’in iş birliği ve uygulama yaklaşımını değerli bulduğunu söyledi. Bakana göre bu yaklaşım, taahhütlerin sahada hayata geçirilebilir çözümlere çevrilmesi ve iklim finansmanının ihtiyaç olan alanlara aktarılması açısından değer taşıyor. Ülkeler arasında bilgi ve deneyim alışverişinin hızlanması bakımından da önemli olduğunu ekledi. Dayanıklı gıda sistemlerinin tüm tarafların ortak sorumluluğu olduğunu vurgulayan Bakan, hiçbir ülkenin bu sınamaların üstesinden tek başına gelemeyeceğini söyledi. Bakan, IFAD (BM Uluslararası Tarımsal Kalkınma Fonu) ve öteki uluslararası ortaklarla birlikte somut adımların çoğaltılması gerektiğini ifade etti. Bu adımların üreticiyi desteklemesi, doğal kaynakları koruması ve kriz dönemlerinde gıda arzını kesintisiz kılması gerektiğini belirtti.
